ปวดหลังบางทีก็ไม่ใช่เรื่องเล่น ๆ เลยนะ เพราะหลังมีเส้นประสาท และกล้ามเนื้อมากมาย ยึดโยงกับกระดูกสันหลังตั้งแต่คอจนถึงเชิงกราน
กล้ามเนื้อเหล่านี้มีทั้งมัดใหญ่ และมัดเล็ก คอยซัพพอร์ตแกนกลางของร่างกายให้ตั้งตรง เปรียบได้กับใบเรือที่ยึดโยงเสากระโดงเรือ ถ้าแกนกลางไม่บาลานซ์ เรือก็จะโคลงเคลง
หลังของเราก็เช่นกัน บางคนไหล่ขวาสูงกว่าไหล่ซ้าย เพราะต้องโหนรถไปทำงานทุกวัน จนกล้ามเนื้อไหล่ขวาตึง สูญเสียบาลานซ์ อาการปวดก็จะตามมา
อาการปวดหลังส่วนใหญ่ จึงสะสมมาจากการใช้ชีวิตประจำวันของเรานี่แหละ มาดูสาเหตุที่ทำให้ปวดหลังแต่ละส่วน กันเลย
ปวดหลังส่วนบน: ต้นคอ แนวสะบักจนถึงเอว
มักเกิดจากการก้ม หรือโน้มตัวไปข้างหน้า ทำให้กล้ามเนื้อส่วนต้นคอและไหล่ มีการดึงรั้งไปด้านหน้า เมื่อไม่ได้เปลี่ยนอิริยาบท กล้ามเนื้อเกิดการหดเกร็งก็จะปวดขึ้นมาได้ เช่น เวลาเราสะพายกระเป๋าเป้หนัก ๆ นาน ๆ หรือ ก้มเล่นมือถือหลาย ๆ ชั่วโมง พอกล้ามเนื้อหลังส่วนบนถูกดึงไปด้านหน้าจนเรื้อรัง ก็อาจทำให้หลังค่อม ไหล่ห่อ คอยื่น ตามมาได้ด้วย
วิธีแก้: แก้ที่ต้นเหตุคือ เปลี่ยนจากสะพายเป้ทุกวัน เป็นกระเป๋าถือทรงอื่นบ้าง หรือไม่ใส่ของหนักเกินไป เมื่อเล่นมือถือให้ยกมือถือในระดับสายตามากขึ้น ไม่ก้มหน้า รวมทั้งยืดเหยียดกล้ามเนื้อหลังส่วนบน เพื่อให้กล้ามเนื้อคลายตัวด้วย
ปวดหลังส่วนกลาง: สะบักซ้ายขวา จนถึงเอว
มักเกิดจากการเอี้ยวตัว ก้มยกของในท่าที่ไม่ถูกต้อง คือก้มหลังลงไปยกของเลย ทำให้กล้ามเนื้อหลังด้านข้างไปจนถึงหลังส่วนล่างรับภาระหนัก นอกจากนี้การนอนนาน ๆ นอนเตียงที่นุ่มเกินไปก็อาจทำให้ปวดหลังส่วนนี้ได้เหมือนกัน เพราะเกิดการโค้งแอ่นของหลังเป็นเวลานาน
วิธีแก้: เมื่อยกของหนักควรนั่งยอง ๆ ลงไปยก แล้วใช้กำลังขาช่วยยันตัวยกของขึ้นมา ลองเปลี่ยนที่นอนให้มีความแข็งมากยิ่งขึ้น หรือหาหมอนมาหนุนหลัง ร่วมกับการยืดเหยียดกล้ามเนื้อส่วนกลาง
ปวดหลังส่วนล่าง: เอวจนถึงเชิงกราน
ปวดหลังส่วนนี้เกิดได้จากหลายสาเหตุ ตั้งแต่
นั่งนาน ๆ
เพราะตามธรรมชาติ ร่างกายเราไม่ได้ถูกออกแบบมาให้นั่ง 7-8 ชั่วโมงต่อวัน เมื่อนั่งนาน ๆ กระดูกสันหลังไม่ได้เคลื่อนไหว กล้ามเนื้อมัดใหญ่ก็จะอ่อนแอ เพราะไม่ค่อยได้ใช้งาน ยิ่งถ้านั่งในท่าที่ไม่ถูกต้อง เช่น นั่งไม่พอดีกับโน้ตบุ๊ค ก็จะยิ่งปวดหลังเรื้อรัง กลายเป็นออฟฟิศซินโดรม
ยืนนาน ๆ
ต้องใช้กล้ามเนื้อหลังส่วนล่างมาก เพราะเกร็งตลอดเวลา คนที่ต้องยืนขายของนาน ๆ มักจะปวดส่วนนี้
น้ำหนักตัวมาก
กระดูกสันหลังช่วงเอวจะรับน้ำหนักตัวช่วงบนมาก เช่น ถ้าหนัก 60 กิโล กระดูกสันหลังช่วงเอวจะรับน้ำหนักช่วงตัวไว้ถึง 30 กิโล การต้องแบกน้ำหนักตัวทั้งวัน จึงเกิดการปวดหลังตามมา
ใส่ส้นสูง
ยิ่งใส่ส้นสูงมากจะยิ่งปวดหลังมากขึ้นได้ เพราะกระดูกสันหลังช่วงเอวจะแอ่นไปทางด้านหลัง เพื่อไม่ให้ตัวล้มไปข้างหน้า
วิธีแก้: ควรปรับเปลี่ยนอิริยาบท เช่น ลุกเดินทุก 30 นาที – 1 ชั่วโมง หรือหากยืนนาน ๆ ก็นั่งพักบ้าง ควรลดน้ำหนัก และใส่ส้นสูงไม่เกิน 1 นิ้วครึ่ง ร่วมกับยืดเหยียดกล้ามเนื้อหลังส่วนล่าง
บางครั้งอาการปวดหลังเมื่อพัก หรือนวดก็หายปวด แต่ถ้าเมื่อไหร่ที่มีอาการปวดร้าวไปแขน ปวดร้าวลงขา ลุงแนะนำให้ไปหาหมอ เพราะอาจเป็นอาการของหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท ซึ่งเป็นอันตรายมาก และการออกกำลังกายสม่ำเสมอให้กล้ามเนื้อหลังทุกส่วนแข็งแรง เป็นวิธีลดอาการปวดหลังอย่างยั่งยืนจ้า