คนไทยมีความเครียดสูงขึ้นถึง 15.48% ส่งผลให้เสี่ยงต่อการเจ็บป่วยเพิ่มขึ้น 17.20% และที่น่ากังวลที่สุดคือ มีอัตราเสี่ยงต่อการฆ่าตัวตายสูงถึง 10.63% เลยทีเดียว

เราจะรู้ได้ยังไงว่าความเครียดที่เจออยู่เป็นเรื่องปกติ หรือมันสะสมจนถึงขั้นวิกฤตที่ต้องหันมาดูแลตัวเองอย่างจริงจัง? วันนี้ลุงจะพาไปทำความเข้าใจเกี่ยวกับระดับความเครียด และเช็กสัญญาณเตือนจากร่างกายและจิตใจกันครับ

ความเครียด 3 ประเภท: คุณกำลังเจอกับความเครียดแบบไหน?

นักจิตวิทยาชาวอเมริกันได้แบ่งความเครียดออกเป็น 3 ระดับ ตามลักษณะและความรุนแรง เพื่อให้เราสามารถสังเกตและรับมือได้อย่างถูกต้อง ดังนี้ครับ

1. ความเครียดฉับพลัน (Acute Stress)

ความเครียดประเภทนี้เกิดขึ้นในระยะเวลาสั้น ๆ มีสาเหตุเฉพาะเจาะจง และเมื่อเหตุการณ์นั้นผ่านไป ความเครียดก็จะค่อย ๆ ลดและหายไปเอง เช่น

• การเกิดอุบัติเหตุเล็ก ๆ น้อย ๆ บนท้องถนน
• การต้องทำงานให้เสร็จทันกำหนด (Deadline) ที่ใกล้เข้ามา
• การขึ้นไปนำเสนองานต่อหน้าคนจำนวนมาก

2. ความเครียดฉับพลันแบบต่อเนื่อง (Episodic Acute Stress)

ความเครียดฉับพลันที่เกิดขึ้นซ้ำ ๆ ติดต่อกันหลายครั้ง ในช่วงเวลาห่างกันไม่นาน เหมือนมรสุมชีวิตที่พัดเข้ามาลูกแล้วลูกเล่า จนแทบไม่มีเวลาพักหายใจ เช่น

• ช่วงที่ร่างกายป่วยออด ๆ แอด ๆ บ่อยครั้ง
• ถูกเจ้านายตำหนิหรือกดดันเป็นประจำ
• เลิกกับคนรัก หรือมีปัญหารุมเร้าเข้ามาพร้อม ๆ กัน

3. ความเครียดเรื้อรัง (Chronic Stress)

ความเครียดระดับที่น่ากลัวที่สุด เพราะเป็นความเครียดที่เกิดขึ้นต่อเนื่องยาวนาน เผชิญหน้าอยู่ทุกวัน จนรู้สึกเหมือนไม่มีวันสิ้นสุด นำไปสู่ภาวะเครียดสะสม ที่กัดกินทั้งร่างกายและจิตใจ เช่น

• งานที่ทำไม่มีความสุข แต่ลาออกไม่ได้
• ปัญหาหนี้สินรุมเร้า
• ทะเลาะกับแฟนหรือคนในครอบครัวเป็นประจำ

6 สัญญาณเตือนภัย เครียดแค่ไหนที่ร่างกายบอกว่าต้องไปพบแพทย์

หากเริ่มรู้สึกว่าความเครียดที่เจอมันหนักหนา และไม่แน่ใจว่าควรไปปรึกษาคุณหมอหรือยัง ลองมาเช็ก 6 สัญญาณเตือนเหล่านี้ดูครับ หากมีข้อใดข้อหนึ่งหรือหลายข้อรวมกัน อาจเป็นสัญญาณว่าใจของคุณกำลังร้องขอความช่วยเหลือแล้ว

• จัดการอารมณ์ไม่ได้: มีปัญหาในการควบคุมอารมณ์ เช่น โกรธฉุนเฉียวง่ายกว่าปกติ หรือจู่ ๆ ก็รู้สึกเศร้า ดำดิ่งลงไปอย่างไม่มีสาเหตุ และไม่สามารถดึงตัวเองกลับมาได้
• มีปัญหาในการนอน: นอนหลับยากขึ้น นอนไม่หลับ ฝันร้ายบ่อย ๆ หรือสะดุ้งตื่นกลางดึกหลายครั้งแล้วนอนต่อไม่ได้ ทำให้ร่างกายไม่ได้พักผ่อนอย่างเต็มที่
• พฤติกรรมการกินเปลี่ยนไป: เบื่ออาหาร กินได้น้อยลง จนน้ำหนักลดฮวบ หรือในทางกลับกัน บางคนอาจกินเพื่อแก้เครียด (Emotional Eating) กินเยอะกว่าเดิม จนควบคุมไม่ได้
• ความสามารถในการใช้ชีวิตลดลง: สมองตื้อ คิดอะไรไม่ออก ทำงานหรือเรียนได้ช้าลง ประสิทธิภาพในการทำงานลดฮวบอย่างเห็นได้ชัด ไม่กระตือรือร้นเหมือนแต่ก่อน
• ปลีกตัวออกจากสังคม: เริ่มไม่อยากเจอผู้คน ไม่อยากพูดคุยกับใคร แม้กระทั่งเพื่อนสนิทหรือคนในครอบครัว ไม่อยากทำกิจกรรมที่เคยชอบ และละเลยสิ่งรอบตัว
• เริ่มใช้สารเสพติดหรือคิดทำร้ายตัวเอง: ดื่มแอลกอฮอล์ สูบบุหรี่ หรือใช้สารเสพติดเพื่อหลบหนีความจริง เริ่มมีความคิดแวบเข้ามาในหัวว่าอยากทำร้ายตัวเอง หรือไม่อยากอยู่บนโลกนี้อีกต่อไป

ดูแลใจตัวเองในวันที่ล้า

การเดินไปพบจิตแพทย์หรือนักจิตวิทยา ไม่ได้แปลว่าเราเป็นบ้าหรืออ่อนแอ แต่มันคือการดูแลรักษาสุขภาพใจให้แข็งแรง เช่นเดียวกับการที่เราไปหาหมอเมื่อเป็นหวัด หากคุณเริ่มสังเกตเห็นสัญญาณเตือนเหล่านี้ในตัวเองหรือคนใกล้ชิด ลองเริ่มต้นด้วยการผ่อนคลายด้วยวิธีง่ายๆ เช่น ออกกำลังกาย ทำงานอดิเรก หรือหาคนที่ไว้ใจได้ระบายความรู้สึกออกมา

แต่ถ้ารับมือไม่ไหวจริง ๆ การเข้าพบผู้เชี่ยวชาญคือทางออกที่ดีที่สุดครับ เพราะสุขภาพจิตที่ดี คือรากฐานของชีวิตที่มีความสุข รักตัวเองให้มาก ๆ และอย่าลืมหมั่นเช็กสภาพใจกันด้วยนะครับ

The post เครียดแค่ไหนต้องไปหาหมอ? เช็ก 3 ระดับความเครียดและสัญญาณเตือนที่ใจบอกว่าไม่ไหวแล้ว first appeared on Jones' Salad Thailand.

เนื่องด้วยวันที่ 10 กันยายน ซึ่งเป็นวันป้องกันการฆ่าตัวตายโลก ลุงโจนส์เลยขอเผยสถิติอัตราการฆ่าตัวตายของคนไทย เพื่อให้ทุกคนรับรู้โดยทั่วกัน ว่าการฆ่าตัวตายนั้นเป็นเรื่องที่ไม่ไกลตัวเลยสักนิด

โดยในปี 2564 ได้มีการเปิดเผยอัตราการฆ่าตัวตายเฉลี่ยใน 100,000 คน จะมีคนฆ่าตัวตาย 7 – 8 คน

และที่น่าตกใจไปกว่านั้นคือในกลุ่มเสี่ยงที่คิดฆ่าตัวตายมีกลุ่มคนที่เป็นเด็กรวมอยู่ด้วย ต่ำสุด 15 ปี สูงสุด 34 ปี

ยิ่งไปกว่านั้นจากสถิติคนที่ฆ่าตัวตายสำเร็จนับตั้งแต่วันที่ 9/3/65 จนถึง 9/9/65 มีอัตราคนที่ฆ่าตัวตายสำเร็จสูงถึง 2,012 คน และอัตราคนฆ่าตัวตายไม่สำเร็จถึง 6,118 คน 

ถึงแม้แนวโน้มตัวเลขการฆ่าตัวตาย จะสูงขึ้นเรื่อยๆ แต่ลุงเชื่อนะ ว่าเพื่อนๆสามารถลดจำนวนการฆ่าตัวตายได้ในหลากหลายวิธี เช่น การพากลุ่มเสี่ยงไปปรึกษาสายด่วนสุขภาพจิต รวมไปถึงการรู้จักที่จะใส่ใจ และเป็นผู้ฟังที่ดี เพราะการรับฟังนั้นเป็นวิธีที่ช่วยให้กลุ่มเสี่ยง ได้ระบายความในใจและความเครียดออกมาได้ 

ถ้าหากใครที่กำลังประสบกับความรู้สึกแง่ลบ ไม่มั่นใจว่าตัวเองเสี่ยงซึมเศร้า หรือคนใกล้ตัวอาจเป็นซึมเศร้าหรือเปล่า ลุงก็ขอแนะนำวิธีเช็กตัวเองง่ายๆ ดังนี้ครับ

1. ชอบคนที่เป็นซึมเศร้าและอยากฆ่าตัวตาย มักมีการพูดในเชิงสั่งเสียให้คนรอบข้างบ่อยๆ
2. ชอบทำอะไรเสี่ยงๆ ท้าตายมากจนดูผิดปกติ
3. อารมณ์ไม่คงที่ บางทีเดี๋ยวเศร้า เดี๋ยวโมโห

หากลองนำไปปรับใช้ ลุงมั่นใจนะ ว่าเราจะสามารถเปลี่ยนสยามเมืองเศร้า ให้กลับมาเป็นสยามเมืองยิ้ม ได้อีกครั้งอย่างแน่นอน

อ้างอิงข้อมูล: https://506s.dmh.go.th

The post สยามเมืองยิ้ม หรือ สยามเมืองเศร้า สถิติเผย คนไทยมีแนวโน้มฆ่าตังตายสูงขึ้น first appeared on Jones' Salad Thailand.